CNBC

აშშ-ის ძალებმა სამი ირანული ნავთობმზიდი გემი დაარტყეს შაბათს, მას შემდეგ რაც აშშ-ის ცენტრალურმა სარდლობამ განაცხადა, რომ ისლამური რევოლუციური გვარდიის კორპუსმა ბალისტიკური რაკეტები გაუშვა რეგიონში მყოფი ორი საზღვაო ხომალდისკენ. სენტკომმა განაცხადა, რომ მან სამუდამოდ გამორთო ერთი ნავთობმზიდი ხარგის კუნძულის სანაპიროსთან და ერთი ჯასკთან ახლოს. კიდევ ერთი ნავთობმზიდი დაარტყეს ომანის ყურეში. დარტყმები მოჰყვა სენტკომის განცხადებას, რომ რევოლუციურმა გვარდიამ ბალისტიკური რაკეტები გაუშვა რეგიონში პატრულირებული ორი აშშ-ის საზღვაო ხომალდისკენ. სენტკომის თანახმად, აშშ-ის ავიამზიდმა და მართვადი რაკეტების გამფრქვეველმა ესკადრენულმა გამანადგურებელმა წარმატებით აარიდეს თავი მრავალ თავდასხმას და არცერთი ამერიკელი პერსონალი არ დაშავებულა.

„ირანის რევოლუციური გვარდიის კორპუსისთვის შეტყობინება იყოს ნათელი: თუ ორ ჩვენს ხომალდს ესვრით, ჩვენ დავაკისრებთ კიდევ უფრო მაღალ ეკონომიკურ ფასს, სამი თქვენი გამორთვით“, განაცხადა ადმირალმა ბრედ კუპერმა, სენტკომის მეთაურმა, შაბათს განცხადებაში. „ჩვენ არ მოგვერიდება ამერიკული ძალების დაცვა და საჭიროების შემთხვევაში გავანადგურებთ ირანის შეზღუდულ და დაუცველ ნავთობის ფლოტს.“ თავდაცვის მდივანმა პიტ ჰეგსეტმა მოგვიანებით დაწერა პოსტში X-ზე: „მარტივია: თუ ირანი ესვრის აშშ-ის ხომალდებს, ჩვენ გავანადგურებთ და ჩავძირავთ მათ ნავთობმზიდებს. ყველაფერი რაც მათ უნდა გააკეთონ, არის შეწყვიტონ სროლა @USNavy-ზე.“ ირანის ხელისუფლებისგან არ ყოფილა დაუყოვნებელი რეაქცია შაბათის აშშ-ის დარტყმებზე.

ირანი არის მესამე უდიდესი მწარმოებელი ნავთობის ექსპორტიორი ქვეყნების ორგანიზაციაში და ექსპორტირებდა თავისი ნედლი ნავთობის 90 პროცენტს ხარგის კუნძულის გავლით ომამდე. ნაკადები შეფერხდა აშშ-ის ბლოკადით ირანული ნავთობის ექსპორტზე, რომელიც დაიწყო აპრილის შუა რიცხვებში. ირანსა და აშშ-ს შორის კონფლიქტმა ეფექტურად დახურა ჰორმუზის სრუტე, მსოფლიოს ნავთობის მიწოდების მთავარი წყალგზა ომამდე. აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა ივნისში იმუქრა ხარგის კუნძულის ხელში ჩაგდებით, რადგან აშშ განაგრძობდა სამხედრო დარტყმებს ირანის წინააღმდეგ. ყველაზე ბოლოს, 31 აგვისტოს, მან გამოაქვეყნა ხელოვნური ინტელექტით გენერირებული ვიდეო ხარგის კუნძულის აფეთქების შესახებ. ნავთობმზიდებზე დარტყმა მოჰყვა ერთი დღის შემდეგ, რაც ხაზინის დეპარტამენტმა გამოაცხადა სანქციეები მცირე თურქული საინვესტიციო ბანკისა და მისი ორი შვილობილი კომპანიის წინააღმდეგ, რომლებსაც აშშ ადანაშაულებს ირანის რევოლუციური გვარდიის ერთ-ერთი ფრთისთვის თანხების გადაცემის ხელშეწყობაში.

პენტაგონმა მიიღო 35 პროცენტიანი წილი ბუნდოვან კერძო ნავთობკომპანია ჩრდილოეთ ამერიკის ბლუ ენერჯი პარტნერში რომელიც აკონტროლებს ვენესუელას 65 მილიარდი ბარელის ნედლი ნავთობის მარაგებს თუ პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის გარიგება წარმატებული იქნება. გარიგება მოდის რვა თვის შემდეგ რაც ვაშინგტონმა ჩამოაგდო ყოფილი პრეზიდენტი ნიკოლას მადურო და მიითვისა დროებითი პრეზიდენტი დელსი როდრიგესის რეჟიმი. კომპანიამ მიიღო ასი წლის კონცესიები 17 საბადოზე და პენტაგონის სტრატეგიული კაპიტალის ოფისს გადასცა წილი უფასოდ აშშ-ის გადამხდელებისთვის.

თეთრი სახლის ციფრებით ეს მარაგები დაახლოებით ოთხჯერ აღემატება ექსონმობილის გლობალურ პორტფელს და აშშ-ს აძლევს უმრავლესობით კონტროლს. სახელმწიფო დეპარტამენტს აქვს უფლება შეიძინოს გამომუშავების 20 პროცენტი წარმოების ღირებულებით და პირველი უარის უფლება დარჩენილ 80 პროცენტზე. აშშ-ის მთავრობას შეუძლია ვეტო დაადოს დირექტორთა საბჭოს დანიშვნებს და საბჭოს უმრავლესობა უნდა იყოს აშშ-ის მოქალაქეები. გარიგება რეგულირდება აშშ-ის კანონით და ექვემდებარება მისი სასამართლოების იურისდიქციას.

ტრამპის ადმინისტრაციამ განაცხადა რომ ასეთი გარიგებები საჭიროა ეროვნული უსაფრთხოებისთვის კრიტიკული რესურსების უზრუნველსაყოფად. ისტორიკოსები აღნიშნავენ რომ ძნელია ისტორიული პრეცედენტის პოვნა აშშ-ის მთავრობის პირდაპირი საკუთრების წილისთვის უცხო ქვეყნის საბადოებზე. აშშ-ის ოფიციალური პირი თქვა რომ გარიგება პირველ რიგში გეოპოლიტიკის შესახებ არის და მიზნად ისახავს საბადოების უზრუნველყოფას რომლებიც ძირითადად ჩინური და რუსული კომპანიების გავლენის ქვეშ იყო.

სახაზინო სარგებლიანობები გაიზარდა ვაჭრობაში პარასკევს, რადგან ინვესტორები ამუშავებდნენ აგვისტოს თვის მოსალოდნელზე უფრო ძლიერ სამუშაო ადგილების ანგარიშს და აფასებდნენ მის გავლენას ფედერალური სარეზერვო სისტემის გადაწყვეტილებებზე საპროცენტო განაკვეთებთან დაკავშირებით. უფრო მოკლევადიანი 2 წლიანი სახაზინო ობლიგაციის სარგებლიანობა გაიზარდა 4 ბაზისური პუნქტით 4.377 პროცენტამდე და მიაღწია უმაღლეს დონეს იანვარი 2025 წლის შემდეგ. ძირითადი 10 წლიანი სახაზინო ობლიგაციის სარგებლიანობა გაიზარდა 2 ბაზისური პუნქტით 4.784 პროცენტამდე, ხოლო 30 წლიანი სახაზინო ობლიგაციის სარგებლიანობა თითქმის უცვლელი დარჩა 5.245 პროცენტზე.

აშშ-ის ეკономიკამ დაამატა 162000 სამუშაო ადგილი აგვისტოში, რაც აღემატება კონსენსუსის შეფასებებს 53000-ისთვის. ცხელი შრომის ბაზარი და მიჯაჭვული ინფლაცია შეიძლება მისცეს ცენტრალურ ბანკს მეტი საფუძველი საპროცენტო განაკვეთების გაზრდისთვის სექტემბრის შეხვედრაზე. ტრეიდერებმა გაზარდეს ფსონები ფედერალური სარეზერვო სისტემის განაკვეთის ზრდაზე 15-16 სექტემბრის შეხვედრაზე და მეოთხედი პროცენტული პუნქტის ზრდის ალბათობა გაიზარდა 58 პროცენტამდე.

„ფედერალური სარეზერვო სისტემის ოფიციალური პირები ახასიათებდნენ დასაქმების ბაზრებს როგორც სტაბილურს, მაგრამ დღევანდელი გამორჩეული სამუშაო ადგილების ანგარიში აჩვენებს, რომ დაქირავება გასაკვირად მტკიცეა,“ თქვა კრის რუპკიმ. ინვესტორები ახლა ყურადღებას მიაპყრობენ ახალ ინფლაციის მონაცემებს, რომლებიც გამოვა მომავალ კვირას. ვიცე პრეზიდენტმა ჯეი დი ვენსმა ხუთშაბათს მოუწოდა ფედერალური სარეზერვო სისტემას საპროცენტო განაკვეთების შემცირებისკენ.